OSB ve küçük sanayi sitelerinin altyapı yatırımlarında KDV istisnası

İstisnanın amacı

Organize sanayi bölgeleri (OSB) ve küçük sanayi siteleri, sanayinin planlı bir alanda toplanmasını ve ortak altyapıdan yararlanmasını sağlar. Bu bölgelerin altyapı maliyeti ise sonuçta bölgedeki sanayicilere yansır. KDV Kanunu m.13/j, altyapı yatırımlarının maliyetini düşürmek için bu yatırımlara ilişkin teslim ve hizmetleri KDV'den istisna eder.

Kapsamdaki altyapı işleri

Kanun istisna kapsamındaki işleri sayar:

• su, kanalizasyon ve arıtma tesisleri,
• doğalgaz, elektrik ve haberleşme tesisleri,
• yenilenebilir ve diğer enerji tesisleri,
• yol yapımı,
• küçük sanayi sitelerindeki işyerlerinin inşası.

Son madde yalnızca küçük sanayi siteleri için geçerlidir. OSB'lerde istisna ortak altyapı ile sınırlıyken, küçük sanayi sitelerinde işyerlerinin inşası da kapsama alınmıştır.

Alıcı şartı

İstisnanın uygulanabilmesi için teslim ve hizmetlerin OSB'lere veya küçük sanayi sitelerine ya da bunlar tarafından oluşturulan iktisadi işletmelere yapılması gerekir. Bölgedeki bir sanayicinin kendi adına yaptırdığı altyapı işi bu şartı karşılamaz; alıcı, bölge yönetimi veya yönetimin kurduğu iktisadi işletme olmalıdır.

Kapsam dışında kalanlar

OSB içindeki bir fabrika binasının inşası, bölgedeki bir işletmenin kendi makine ve ekipman alımları veya ortak altyapıyla ilgisi olmayan hizmetler bu istisnaya girmez. Bu işlemler genel hükümlere veya varsa başka bir istisnaya göre değerlendirilir; örneğin yatırım teşvik belgesi kapsamındaki makine alımlarında m.13/d gündeme gelebilir.

Uygulamada dikkat edilecekler

Altyapı işlerini üstlenen müteahhitlerin, faturayı OSB yönetimine veya iktisadi işletmesine düzenlemesi ve işin kanunda sayılan altyapı türlerinden biri olduğunu sözleşme ve hakedişlerde açıkça göstermesi gerekir. Karma sözleşmelerde istisna kapsamındaki ve kapsam dışındaki işlerin ayrıştırılması önemlidir.

Örnek senaryo

Bir organize sanayi bölgesi, bölgeye yeni bir arıtma tesisi ve bağlantı yolları yaptırmak için ihaleye çıkmış ve işi bir müteahhit almıştır. Müteahhit, OSB yönetimine düzenlediği hakediş faturalarında m.13/j kapsamında KDV hesaplamaz. Aynı müteahhit, bölgedeki bir sanayicinin fabrika binasını da inşa ediyorsa, bu iş ortak altyapı olmadığı için KDV'ye tabidir. Bölge içindeki bir küçük sanayi sitesinde iş yerlerinin inşası ise kanunda açıkça sayıldığı için istisna kapsamındadır.

Sık yapılan hatalar

• OSB içindeki her inşaatın istisna kapsamında olduğunu düşünmek.
• Faturayı OSB yönetimi yerine bölgedeki bir sanayiciye düzenleyip istisna uygulamak.
• OSB'lerde de işyeri inşasının istisnaya girdiğini sanmak; bu yalnızca küçük sanayi siteleri için geçerlidir.
• Karma sözleşmelerde istisna kapsamındaki ve dışındaki işleri ayrıştırmamak.