7589 sayılı Kanun ile neler değişti? Belirsiz alacak, HAGB, kanuni faiz ve duruşma aralığı

Kısa özet

Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 7589 sayılı Kanun, 16/7/2026'da kabul edildi ve 31/7/2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Avukatların günlük pratiğini en çok etkileyen değişiklikler şunlardır:

• Belirsiz alacak davası kaldırıldı (HMK m.107); kısmi davada talep, tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus artırılabilir (HMK m.109/4).
• Duruşmalar arasındaki süre en fazla üç ay olabilir (HMK m.147/3).
• HAGB yeniden düzenlendi: beş yıllık denetim, taksitle zarar giderme ve karara karşı istinaf (CMK m.231).
• Kanuni faiz, TCMB reeskont oranının yüzde seksenine bağlandı (3095 s.K. m.1).
• Bedensel zarar ve destekten yoksun kalma tazminatlarında faizin başlangıcı ve ödemelerin mahsubu düzenlendi (TBK m.55).
• Elektronik satışta mirasçılar arasında ilk artırma ve ihale bedelini yatırmayan alıcıya yaptırımlar getirildi (İİK m.114).
• Hesabını veya kartını vererek dolandırıcılığa iştirak edenin cezası yarı oranında indirilir (TCK m.158/4).
• İdari yargıda istinafta kaldırma sebepleri sınırlandı ve kaldırma sonrası kararlara temyiz düzenlendi (İYUK m.45, 46).

Ne zaman yürürlüğe girdi?

1. 16/7/2026Kabul

   Kanun TBMM'de kabul edildi.

2. 31/7/2026Yayım ve genel yürürlük

   Resmî Gazete'de yayımlandı; aşağıdaki istisnalar dışındaki bütün hükümler bu tarihte yürürlüğe girdi (m.26/1-c).

3. 31/10/2026Üç ay sonra yürürlüğe girenler

   Ses ve görüntü naklederek duruşmaya katılanlarda elle imza kuralına ilişkin HMK m.149/4 ile vesayet makamı satışlarının elektronik satış portalında yapılmasına ilişkin TMK m.440 ve 444 değişiklikleri (m.26/1-b).

Danıştay Kanunu'nda değişiklik yapan 3. madde, 23/7/2026'dan geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Kanun ayrıca ayrıntılı geçiş hükümleri içerir. Aşağıda her değişikliğin yanında ilgili geçiş kuralını da belirttik.

Hukuk yargılaması (HMK)

Belirsiz alacak davası kaldırıldı

HMK m.107, 7589 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı. Geçiş hükmüne göre m.107, kaldırılma tarihinden önce açılan davalar bakımından uygulanmaya devam eder. Yani 31/7/2026'dan önce belirsiz alacak davası olarak açılmış dosyalarda eski usul sürer; bu tarihten sonra belirsiz alacak davası açılamaz.

Kısmi davada bir defalık talep artırımı

HMK m.109'a eklenen dördüncü fıkraya göre, alacağın sadece bir kısmının dava edildiği durumlarda talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın ve tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir. Bu durumda zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır.

Pratik sonuç: Miktarı belirsiz alacaklarda dava kısmi olarak açılır, fazlaya ilişkin haklar saklı tutulur ve artırım hakkı genellikle bilirkişi raporundan sonra kullanılır.

Duruşmalar arası en fazla üç ay

HMK m.147'ye eklenen üçüncü fıkraya göre duruşmalar arasındaki süre üç aydan daha uzun olamaz. İşin niteliği gereği bilirkişi incelemesinin uzaması veya istinabe yoluyla tahkikat işlemlerinin yürütülmesi gibi zorunlu hâllerde, hâkim gerekçesini belirterek daha uzun bir süre belirleyebilir.

Ses ve görüntüyle katılımda imza (31/10/2026'dan itibaren)

HMK m.149'a eklenecek dördüncü fıkraya göre, ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla duruşmaya katılmasına karar verilenler hakkında elle atılan imzaya ilişkin hükümler uygulanmaz. Ancak ikrar, yeminin edası, davanın geri alınmasına muvafakat, davadan feragat, davayı kabul ve sulh hâlleri bu kuralın dışındadır. Bu hüküm 31/10/2026'da yürürlüğe girecektir.

Birleştirme ve ayırma kararları

• İlk davanın açıldığı mahkeme, birleştirme kararının kesinleşmesinden itibaren bu kararla bağlıdır (HMK m.166/1).
• Aynı yargı çevresindeki aynı düzey ve sıfattaki mahkemelerde görülen davalarda verilen birleştirme kararına karşı sadece istinaf yoluna başvurulabilir.
• İlk derece mahkemelerinin ayırma kararlarına karşı istinaf; bölge adliye mahkemelerinin birleştirme ve ayırma kararlarına karşı temyiz yoluna ancak hükümle birlikte gidilebilir. Bu husus tek başına bölge adliye mahkemesinde kaldırma, Yargıtay'da bozma sebebi değildir (HMK m.168).

Bölge adliye mahkemesinin yeniden verdiği kararlarda temyiz

HMK m.362'ye eklenen üçüncü fıkraya göre, bölge adliye mahkemesinin istinaf başvurusunu kısmen veya tamamen kabul ederek yeniden esas hakkında verdiği kararın kabul edilen veya reddedilen kısmı, m.341/2'deki parasal sınırın üzerindeyse temyiz edilebilir. Temyiz sınırının altında kalan kararlarda ilk derece kararıyla aradaki fark bu sınırı geçmiyorsa ya da karar sadece yargılama gideri veya vekâlet ücretine ilişkinse temyiz yolu kapalıdır.

Tazminat ve faiz

Kanuni faiz yeniden belirlendi

Değişik 3095 sayılı Kanun m.1'e göre sözleşmede oran belirlenmemişse kanuni faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden yıllık olarak uygulanır. Reeskont oranı 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni geçerli olur.

Temerrüt faizi de sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça bu orana göre işler (3095 s.K. m.2). Faiz hesaplarında 31/7/2026 öncesi ve sonrası dönemleri ayırmak gerekir. Dönemlere bölünmüş hesap için yasal faiz hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz; araç, her dönem için kullandığı oranı resmî kaynağıyla gösterir.

Bedensel zarar ve destekten yoksun kalmada faiz başlangıcı

TBK m.55'e eklenen iki fıkra şunu düzenler:

• Çalışma gücünün azalması veya yitirilmesi ile destekten yoksun kalma kayıplarında, kazancın bilindiği döneme ilişkin tazminata olay tarihinden, kazancın bilinemediği döneme ilişkin tazminata karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilir.
• Bu tazminatlar için ifa amacıyla tahkikat başlayıncaya kadar ödenen bedel, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminattan oransal olarak mahsup edilir.

Geçiş hükmüne göre bu değişiklik, yürürlüğe girdiği tarihten sonra meydana gelen haksız fiiller ve zarar doğuran olaylar hakkında uygulanır; önceki olaylarda eski hükümler geçerlidir.

İcra: elektronik satış (İİK m.114)

• Tüm maliklerin miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazlarda, ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde birinci artırma sadece malik mirasçılar arasında ve bir defaya mahsus yapılır.
• Elektronik satış portalında tekliflerin kural olarak muhammen kıymetin yüzde ellisini ve paraya çevirme ile paylaştırma masraflarını geçmesi gerekir; mirasçılar arasındaki birinci artırmada bu oran muhammen kıymetin yüzde yüzüdür.
• En yüksek teklifi verip ihale bedelini süresinde yatırmayan alıcının teminatı iade edilmez; ayrıca teklif ettiği bedelin yüzde beşi oranında idari para cezası verilir. Alıcı satış isteyen alacaklıysa muhammen bedelin yüzde onu alacağından mahsup edilir.

Geçiş hükmüne göre bu değişiklikler, yürürlükten önce ilanı yapılmış açık artırmalara uygulanmaz.

Ceza ve ceza muhakemesi

HAGB yeniden düzenlendi (CMK m.231)

CMK m.231'in beşinci ila on dördüncü fıkraları baştan yazıldı. Güncel metne göre iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasında, sanık daha önce kasıtlı suçtan mahkûm olmamışsa, yeniden suç işlemeyeceği kanaati varsa ve zarar tamamen giderilmişse HAGB kararı verilebilir; zarar aylık taksitlerle de giderilebilir. Denetim süresi beş yıldır, bu sürede kasıtlı suç için yeniden HAGB verilemez ve dava zamanaşımı durur. Karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir ve inceleme usul ve esası kapsar. Ayrıntılar için HAGB rehberimize bakabilirsiniz.

Hesabını veya kartını verenlere indirim (TCK m.158/4)

Dolandırıcılık suçlarına iştirak, haksız menfaat amacıyla kendisine veya başkasına ait banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi veya araçları başkasına vermekle sınırlıysa ceza yarı oranında indirilir.

Geçiş hükümlerine göre kanun yolundaki dosyalarda bu fıkranın uygulanacağı sanıklar yönünden bölge adliye mahkemesi bozma kararı verir; infaz aşamasındaki hükümlüler ise mahkemenin ihtarından itibaren altı ay içinde mağdurun zararını tamamen giderirlerse TCK m.168/2'deki etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilir.

Diğer ceza muhakemesi değişiklikleri

• Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının itirazı: Yargı yeri belirlenmesi ve görevsizlik kararları dışındaki kararlara karşı, dosyanın teslim edildiği tarihten itibaren üç ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edilebilir; sanık lehine itirazda süre aranmaz (CMK m.308). Bu kural yürürlükten sonra teslim edilen dosyalara uygulanır.
• Kaçak sanık: Kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilir; ancak daha önce sorgusu yapılmamışsa mahkûmiyet ve ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez (CMK m.247/3).

İdari yargı

• İstinafta kaldırma sebepleri sınırlandı: Bölge idare mahkemesi, ilk derece kararını yalnızca m.45/5'te sayılan hâllerde kaldırıp dosyayı geri gönderebilir; keşif, bilirkişi veya duruşma eksikliğini kendisi de giderebilir (İYUK m.45).
• Kaldırma sonrası kararlarda temyiz: Bölge idare mahkemesinin kaldırma üzerine yeniden verdiği kararlar, tebliğden itibaren otuz gün içinde Danıştay'da temyiz edilebilir; tek hâkimle görülen davalar ve kanunda sayılan diğer davalar bunun dışındadır (İYUK m.46/2). Bu kural yürürlükten sonra verilen kararlara uygulanır.
• Tek hâkimle görülen davalar yeniden sayıldı ve parasal sınırı güncellendi (2576 s.K. m.7); değişiklik yürürlükten sonra açılan davalara uygulanır.

Avukatlar için kontrol listesi

• Yeni alacak davalarında belirsiz alacak davası yerine kısmi dava açın, fazlaya ilişkin hakları saklı tutun ve tek artırım hakkını bilirkişi raporundan sonra kullanın.
• 31/7/2026'dan önce açılmış belirsiz alacak davalarında m.107'nin uygulanmaya devam ettiğini dilekçelerinizde gözetin.
• Faiz hesaplarını 31/7/2026 öncesi ve sonrası dönemlere ayırın.
• Bedensel zarar ve destekten yoksun kalma dosyalarında olay tarihinin değişiklikten önce mi sonra mı olduğunu kontrol edin.
• HAGB kararlarında istinaf süresini takip edin; zarar giderme belgesini veya taksit önerisini hazırlayın.
• İcra dosyalarında artırma ilanının yürürlükten önce mi yapıldığını kontrol edin.
• Hesap veya kart verme eylemiyle sınırlı dolandırıcılık dosyalarında m.158/4 indirimini ve geçiş hükmünü değerlendirin.

Örnek senaryo

Bir işçi, fazla çalışma alacağını Eylül 2026'da dava etmek istiyor. Alacağın miktarı işveren kayıtlarına bağlı olduğu için avukatı, eskiden olduğu gibi belirsiz alacak davası açamayacağını bilir; alacağın bir kısmını dava eder, fazlaya ilişkin hakları saklı tutar ve işveren kayıtlarının getirtilmesini ister. Bilirkişi raporu geldikten sonra, tahkikat sona ermeden talebini bir defaya mahsus artırır. Artırılan kısım için de zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır. Aynı avukatın 2025'te açtığı belirsiz alacak davası ise geçiş hükmü gereği m.107'ye göre yürümeye devam eder.

Sık yapılan hatalar

• 31/7/2026'dan sonra belirsiz alacak davası açmak.
• Kısmi davada tek artırım hakkını bilirkişi raporundan önce kullanmak.
• Faiz hesabında 31/7/2026 öncesi dönem için de yeni oranı uygulamak.
• TBK m.55'teki yeni faiz başlangıcı kuralını değişiklikten önce gerçekleşmiş olaylara uygulamak.
• HAGB kararına karşı eski alışkanlıkla yalnızca itiraz yoluna gitmek.
• 31/10/2026'da yürürlüğe girecek HMK m.149/4'ü şimdiden uygulanıyor sanmak.